Bhaubij 2026: भाऊ-बहिणीच्या अतूट प्रेमाचे प्रतीक असलेला भाऊबीजेचा सण आज, बुधवार 11 नोव्हेंबर रोजी साजरा केला जात आहे. या दिवशी बहीण भावाचे औक्षण करून त्याच्या दीर्घायुष्य, उत्तम आरोग्य आणि सुख-समृद्धीसाठी प्रार्थना करते. तर भाऊही बहिणीला भेटवस्तू देऊन तिच्या पाठीशी कायम उभे राहण्याचे वचन देतो. धार्मिकदृष्ट्याही या सणाला विशेष महत्त्व आहे. जाणून घेऊया भाऊबीजेची तिथी, औक्षणाचा शुभ मुहूर्त, पूजा विधी आणि या सणामागील पौराणिक कथा.

https://www.prahaar.in/2026/11/11/the-unification-of-both-nationalist-factions-will-not-happen-without-us/

भाऊबीज 2026 ची तिथी कोणती?

वैदिक पंचांगानुसार, यंदा बुधवार, 11 नोव्हेंबर 2026 रोजी भाऊबीज साजरी केली जात आहे. कार्तिक शुद्ध द्वितीया तिथी 10 नोव्हेंबर रोजी दुपारी 2 वाजता सुरू झाली असून, 11 नोव्हेंबर रोजी दुपारी सुमारे 3.53 वाजता समाप्त होणार आहे. त्यामुळे आज भाऊबीजेचा सण साजरा केला जात आहे.

भावाच्या औक्षणासाठी शुभ मुहूर्त कोणता?

भाऊबीजेच्या दिवशी भावाचे औक्षण करण्यासाठी शुभ मुहूर्ताला विशेष महत्त्व दिले जाते. उपलब्ध पंचांगानुसार, यंदा औक्षणासाठी दुपारी 1.30 ते 3.46 हा शुभ मुहूर्त सांगितला जात आहे. हा मुहूर्त अपराह्ण काळातील आहे. मात्र, शहरानुसार पंचांगातील वेळेत काही मिनिटांचा फरक असू शकतो. त्यामुळे औक्षण करण्यापूर्वी स्थानिक पंचांगातील वेळ तपासणे योग्य ठरेल.

भाऊबीजेचे धार्मिक महत्त्व काय?

पौराणिक कथेनुसार, कार्तिक शुद्ध द्वितीयेच्या दिवशी यमराज आपली बहीण यमुना हिच्या घरी गेले होते. यमुनेने भावाचे प्रेमाने स्वागत केले, त्याचे औक्षण केले आणि त्याला भोजन दिले. बहिणीच्या प्रेमाने प्रसन्न झालेल्या यमराजांनी तिला वर मागण्यास सांगितले.

त्यावेळी यमुनेने दरवर्षी या दिवशी भावाने आपल्या घरी यावे आणि बहिणीच्या हातून औक्षण करून घ्यावे, अशी इच्छा व्यक्त केली. यमराजांनी तिची इच्छा मान्य केली. तेव्हापासून कार्तिक शुद्ध द्वितीयेला भाऊबीज साजरी करण्याची परंपरा सुरू झाल्याची मान्यता आहे. या सणाला ‘यमद्वितीया’ असेही म्हटले जाते. या दिवशी बहीण भावाच्या दीर्घायुष्याची आणि उत्तम आरोग्याची प्रार्थना करते.

भाऊबीजेची पूजा कशी करावी?

भाऊबीजेच्या दिवशी पुढीलप्रमाणे पूजा आणि औक्षण केले जाते.

• सकाळी घराची स्वच्छता करून पूजेची तयारी करावी.
• पाट स्वच्छ करून त्यावर भावाला बसवावे.
• भावाच्या कपाळावर कुंकू किंवा रोळीचा टिळा लावावा.
• त्यानंतर अक्षता लावून दिवा किंवा निरांजनाने भावाचे औक्षण करावे.
• भावाला गोड पदार्थ खाऊ घालून त्याच्या सुखी आणि निरोगी आयुष्यासाठी प्रार्थना करावी.
• बहीण भावाला ओवाळणी करते, तर भाऊ बहिणीला भेटवस्तू देतो.

भाऊबीजेच्या खास परंपरा कोणत्या?

भाऊबीज हा केवळ औक्षणाचा किंवा भेटवस्तू देण्याचा सण नाही, तर भाऊ-बहिणीच्या नात्यातील प्रेम, विश्वास आणि जिव्हाळा जपण्याचा दिवस आहे. या दिवशी बहीण भावाला आपल्या घरी बोलावून त्याचे आदरातिथ्य करते. काही ठिकाणी भावासाठी खास पक्वान्ने आणि गोडधोड पदार्थ तयार केले जातात.

भाऊ बहिणीच्या घरी जाऊन औक्षण करून घेतो आणि तिला भेटवस्तू देतो. देशातील विविध भागांत भाऊबीज वेगवेगळ्या पद्धतीने साजरी केली जाते. मात्र, या सर्व परंपरांमागील भावना एकच आहे, ती म्हणजे भाऊ-बहिणीच्या नात्यातील प्रेम, विश्वास आणि एकमेकांच्या पाठीशी कायम उभे राहण्याची बांधिलकी.