फिलिपिन्स : आजच्या या अनिश्चित आणि बदलत्या जागतिक वातावरणात जगात शांतता, स्थैर्य आणि विश्वासार्हता टिकवून ठेवणे खूप गरजेचे आहे. या पार्श्वभूमीवर, आपल्या संपूर्ण क्षेत्राचे भविष्य एकमेकांशी स्पर्धा करून नव्हे, तर एकमेकांच्या हातात हात घालून म्हणजेच परस्पर सहकार्यातून घडवले पाहिजे, असा मोलाचा संदेश पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी दिला. ते फिलिपिन्सची राजधानी मनिला येथे आयोजित ‘आशियान-भारत शिखर परिषदेत’ बोलत होते. यावेळी त्यांनी भारत आणि आशियान देशांमधील आर्थिक, व्यापारी आणि सामरिक संबंध अधिक बळकट करण्याचे जोरदार आवाहन केले.
जागतिक लोकसंख्येचे महत्त्वाचे प्रतिनिधित्व
https://www.prahaar.in/2026/11/17/pm-modi-lays-foundation-stone-to-redevelop-manila8217s-century-old-khalsa-diwan-gurudwara/
परिषदेला संबोधित करताना पंतप्रधान मोदींनी सांगितले की, भारत आणि आशियान (ASEAN) देशांमधील राष्ट्रे एकत्र आली तर ती जगातील एकूण लोकसंख्येच्या सुमारे एक चतुर्थांश (२५%) भागाचे प्रतिनिधित्व करतात. त्यामुळे या संपूर्ण भूप्रदेशात शांतता आणि सुरक्षितता कायम राखण्याची मोठी ताकद आणि जबाबदारी आपल्या दोघांवर आहे. यंदाच्या परिषदेची ‘आपले भविष्य एकत्रितपणे घडवणे’ (Navigating Our Future Together) ही मुख्य संकल्पना अतिशय समर्पक असून, प्रगतीसाठी सहकार्याचा मार्ग निवडणे ही आजच्या काळाची सर्वात मोठी गरज असल्याचे त्यांनी आवर्जून सांगितले.
‘ॲक्ट ईस्ट’ धोरणामुळे संबंधांना नवी खोली
भारताच्या ‘ॲक्ट ईस्ट’ (Act East) धोरणाचा विशेष उल्लेख करत पंतप्रधान म्हणाले की, या धोरणामुळे गेल्या काही वर्षांत भारत आणि आशियान देशांमधील संबंध अधिक घट्ट आणि मजेशीर झाले आहेत. हे संबंध आता केवळ जुन्या आणि पारंपरिक क्षेत्रांपुरते मर्यादित राहिलेले नाहीत, तर यामध्ये आता डिजिटल तंत्रज्ञान, संरक्षण (डिफेन्स) आणि अंतराळ संशोधन (स्पेस सायन्स) यांसारख्या आधुनिक आणि प्रगत क्षेत्रांचाही समावेश झाला आहे.
लोकांमधील संबंध आणि विकासात्मक उपक्रम
भारत आणि आशियान देशांमधील नागरिकांचे परस्पर संबंध अधिक दृढ करण्यासाठी २०१४ पासून भारताने १०० हून अधिक महत्त्वाचे उपक्रम हाती घेतले आहेत. एवढेच नव्हे तर, स्थानिक पातळीवर तातडीने बदल घडवून आणण्यासाठी २५० हून अधिक ‘क्विक इम्पॅक्ट प्रोजेक्ट्स’ सुरू करण्यात आले आहेत. तसेच, आशियान देशांमधील तरुणांच्या उच्च शिक्षणासाठी आणि कौशल्य विकासासाठी भारताकडून १० हजारांहून अधिक शिष्यवृत्ती दिल्या गेल्या आहेत, अशी माहितीही मोदींनी दिली.
वाढती दळणवळण व्यवस्था आणि थेट विमानसेवा
भारत आणि आशियान देशांमधील दळणवळण दिवसेंदिवस अधिक वेगवान होत असल्याबद्दल समाधान व्यक्त करताना पंतप्रधान म्हणाले की, सध्या भारत आणि आशियानच्या ९ प्रमुख देशांमध्ये थेट विमानसेवा सुरू आहे. याशिवाय दोन्ही भागांमध्ये पर्यटनाला मोठी चालना मिळत असून, हे आपल्या मजबूत भागीदारीचे उत्तम उदाहरण आहे. चालू वर्षातील माझा हा आशियान देशांमधील तिसरा दौरा असून, भारताच्या परराष्ट्र धोरणात आशियान गटाला किती उच्च स्थान आहे, हेच यावरून स्पष्ट होते. भारताचा विकास आणि आशियान देशांची समृद्धी या दोन्ही गोष्टी एकमेकांच्या प्रगतीशी अत्यंत घट्टपणे जोडलेल्या आहेत, असेही ते म्हणाले.
‘विकसित भारत’ आणि ‘आशियान व्हिजन २०४५’ ची सांगड
आशियान देशांचा ‘आशियान कम्युनिटी व्हिजन २०४५’ आणि भारताचा ‘विकसित भारत २०४७’ हा दृष्टिकोन एकमेकांना पूरक आहेत. हे दोन्ही महत्त्वाकांक्षी संकल्प भविष्यात दोन्ही बाजूंच्या समान आकांक्षा पूर्ण करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाची भूमिका बजावतील, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. तसेच, आशियान देशांच्या एकतेला आणि अखंडतेला भारताचा नेहमीच पूर्ण पाठिंबा राहील, असे स्पष्ट करत ही शिखर परिषद आपली धोरणात्मक भागीदारी एका नव्या उंचीवर नेईल आणि इंडो-पॅसिफिक क्षेत्र सुरक्षित व समृद्ध ठेवण्यास मदत करेल, असे मोदी म्हणाले.
फिलिपिन्सचे आभार आणि १३ वा संवाद
भाषणाच्या शेवटी, आशियानचे अध्यक्षपद अतिशय यशस्वीपणे भूषवल्याबद्दल पंतप्रधान मोदींनी फिलिपिन्सचे राष्ट्राध्यक्ष फर्डिनांड मार्कोस ज्युनियर यांचे विशेष अभिनंदन केले. तसेच, भारतासाठी ‘देश समन्वयक’ म्हणून फिलिपिन्सने बजावलेल्या उत्तम भूमिका आणि सहकार्याबद्दल त्यांनी आभार मानले. आशियान नेत्यांसोबत अशा स्वरूपात चर्चा करण्याची ही माझी १३ वी वेळ असून, या प्रादेशिक गटाच्या मैत्रीला भारत किती सर्वोच्च प्राधान्य देतो, हेच यातून दिसून येते, असे सांगत पंतप्रधान मोदींनी आपले भाषण संपवले.