मुंबई : मुक्त व्यापार करारांच्या बाबतीत भारताची प्रगती उत्साहवर्धक आहे. युरोपियन युनियन सोबतच्या करारामुळे भारताला एकाचवेळी युरोपमधील २७ देशांची महाकाय बाजारपेठ खुली झाली आहे. भारताने EU व्यतिरिक्त निवडक देशांसोबत मुक्त व्यापार करार केले आहेत. या करारांमुळे भारत आता एकट्या अमेरिकेच्या बाजारपेठेवर अवलंबून नाही. या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी स्वतःच भारतासोबत लवकरच मुक्त व्यापार करार करत असल्याचे जाहीर केले आहे. भारतावरी आयातशुल्क अर्थात टॅरिफमध्ये कपात करत असल्याचेही ट्रम्प यांनी जाहीर केले आहे. ट्रम्प यांच्या या घोषणांमुळे गुंतवणूकदारांमध्ये उत्साहाचे वातावरण आहे. या वातारणाचा सकारात्मक परिणाम शेअर बाजारावर दिसत आहे.
बुधवार ४ फेब्रुवारी २०६ रोजी सकाळच्या सत्रात शेअरची खरेदी झाली. प्रामुख्याने तेल व्यापाराशी संबंधित कंपन्या आणि भारतीय तेलशुद्धीकरण कंपन्यांच्या शेअरमध्ये तेजी दिसून आली. भारतात पायाभूत सुविधांची निर्मिती करणाऱ्या कंपन्या आणि देशात कार्यरत संरक्षण क्षेत्रातील कंपन्या यांच्याही शेअरची खरेदी उत्साहाने होत आहे. यामुळे मुंबईचा शेअर बाजार अर्थात सेन्सेक्स आणि राष्ट्रीय शेअर बाजार अर्थात निफ्टी 50 यांच्यात मोठ्या प्रमाणात शेअरची खरेदी झाली. सेन्सेक्स आता ८३,८२४.४८ वर तर निफ्टी 50 आता २५,७८२.२० आहे. याआधी मंगळवारी ३ फेब्रुवारी रोजी सेन्सेक्स ८३,७३९.१३ वर तर निफ्टी 50 हा २५,७२७.५५ वर बंद झाला होता.
ट्रम्प यांनी घोषणा केली तरी अद्याप भारत आणि अमेरिका यांच्यात मुक्त व्यापार करार झालेला नाही. करारातील प्रमुख मुद्दे काय असतील या संदर्भात भारत आणि अमेरिका एक संयुक्त प्रसिद्धीपत्रक काढण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे. पण असे प्रसिद्धीपत्रक अद्याप आलेले नाही. अमेरिका काहीही म्हणत असली तरी जोपर्यंत भारतीय कृषी क्षेत्राचे रक्षण करण्याच्या बाबतीत सहमती होत नाही तोपर्यंत या करारावर सही होणार नसल्याचे स्पष्ट संकेत केंद्रीय मंत्री पीयूष गोयल यांनी दिले आहेत.
दरम्यान व्हेनेझुएलातील तेल शुद्धीकरणासाठी जगात भारत हाच सर्वोत्तम देश असल्याची जाणीव अमेरिकेला झाली आहे. व्हेनेझुएलातील तेलात सल्फरचे प्रमाण जास्त असते. या पद्धतीच्या तेलाचे शुद्धीकरण करण्यासाठी आवश्यक तांत्रिक कौशल्य आणि क्षमता भारतीय रिफायनरींमध्ये उपलब्ध आहे. याउलट अमेरिकेकडे ही क्षमता फक्त मोजक्याच रिफायनरींकडे आहे. यामुळे व्हेनेझुएलाच्या तेलाचा जास्तीत जास्त वापर करण्याचे स्वप्न बघणाऱ्या अमेरिकेला भारताशिवाय पर्याय नसल्याची जाणीव झाली आहे. याचाही फायदा भारतीय बाजाराला होणार असल्यामुळे गुंतवणूकदारांमध्ये उत्साहाचे वातावरण दिसत आहे.