‘टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस’ काय करते?

डॉ. सर्वेश सुहास सोमण, samrajyainvestments@gmail.com

आजपासून आपण आपल्या लेखमालेतून निफ्टीमधील दिग्गज कंपन्यांची सखोल माहिती घेणार आहोत. आजची कंपनी आहे टीसीएस...

टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस’ (TCS) ही भारतातील सर्वात मोठी आणि जगातील आघाडीच्या माहिती तंत्रज्ञान (IT) सेवा पुरवठादार कंपन्यांपैकी एक आहे.
टीसीएस (TCS) कंपनीची माहिती
स्थापना : टीसीएसची स्थापना १९६८ मध्ये टाटा समूहाचा एक भाग म्हणून झाली.
मुख्यालय : कंपनीचे मुख्य कार्यालय मुंबई येथे आहे.
व्याप्ती : टीसीएस सध्या ५० पेक्षा जास्त देशांमध्ये कार्यरत असून तिचे जगभरात ६ लाखांहून अधिक कर्मचारी आहेत.
व्यवसाय क्षेत्र : कंपनी बँकिंग, विमा, किरकोळ विक्री (Retail), टेलिकॉम आणि मॅन्युफॅक्चरिंग यांसारख्या विविध क्षेत्रांना सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंट, बिझनेस सोल्यूशन्स आणि कन्सल्टिंग सेवा पुरवते.
नफा आणि महसूल : आर्थिक वर्ष २०२५-२६ च्या दुसऱ्या तिमाहीत कंपनीने ₹१२,०७५ कोटी निव्वळ नफा नोंदवला आहे.
शेअर बाजारातील माहिती (११ जानेवारी २०२६ पर्यंत)
टीसीएस ही भारतीय शेअर बाजारातील (NSE आणि BSE) सर्वाधिक मार्केट कॅपिटलायझेशन असलेल्या कंपन्यांपैकी एक आहे.
शेअरची किंमत: सध्या टीसीएसचा शेअर ₹३,२०७.८० च्या आसपास व्यवहार करत आहे.
मार्केट कॅप: कंपनीचे बाजार भांडवल सुमारे ₹११.६० लाख कोटी आहे.
५२-आठवड्यांची उच्चांकी आणि नीचांकी पातळी : गेल्या एका वर्षात शेअरने ₹४,३२२.९५ चा उच्चांक आणि ₹२,८६६.६० चा नीचांक गाठला आहे.
लाभांश (Dividend): टीसीएस आपल्या गुंतवणूकदारांना नियमित लाभांश देण्यासाठी ओळखली जाते. नुकताच कंपनीने प्रति शेअर ₹११ चा अंतरिम लाभांश जाहीर केला होता.
शेअरहोल्डिंग: कंपनीचे सर्वाधिक शेअर्स (सुमारे ७२%) प्रवर्तक असलेल्या टाटा सन्सकडे आहेत.
गुंतवणूकदारांसाठी अपडेट: कंपनीचे तिसऱ्या तिमाहीचे (Q3 FY26) निकाल १२ जानेवारी २०२६ रोजी जाहीर होणार आहेत, ज्यामध्ये नवीन लाभांश किंवा बोनसची घोषणा होण्याची शक्यता आहे.
१. कंपनीचे सखोल स्वरूप आणि कार्यक्षेत्र
महत्त्वाची उत्पादने व प्लॅटफॉर्म: टीसीएस केवळ सेवाच पुरवत नाही, तर त्यांची स्वतःची सॉफ्टवेअर उत्पादने देखील आहेत. जसे की:
TCS BaNCS : बँकिंग आणि वित्तीय क्षेत्रासाठी जागतिक स्तरावर वापरले जाणारे प्लॅटफॉर्म.
ignio™ : व्यवसायातील तांत्रिक समस्या सोडवण्यासाठी वापरले जाणारे AI (आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स) प्लॅटफॉर्म.
TCS iON : शिक्षण क्षेत्र आणि परीक्षा व्यवस्थापनासाठी प्रसिद्ध असलेले प्लॅटफॉर्म.
महसूल विभाग (Revenue Breakup) : कंपनीच्या एकूण कमाईमध्ये BFSI (बँकिंग, विमा आणि वित्तीय सेवा) क्षेत्राचा वाटा सर्वात मोठा (सुमारे ३२%) आहे. याव्यतिरिक्त रिटेल, हेल्थकेअर, मॅन्युफॅक्चरिंग आणि कम्युनिकेशन या क्षेत्रांतूनही मोठा महसूल येतो.
जागतिक अस्तित्व : टीसीएस ही भारतातील पहिली कंपनी आहे जिने १०० अब्ज डॉलरचे बाजार भांडवल गाठले होते. सध्या ही जगातील "Big 4" आयटी ब्रँड्समध्ये गणली जाते.
२. शेअर बाजार विश्लेषण (२०२६ साठी अंदाज)
Q3 निकाल आणि लाभांश: टीसीएसच्या आर्थिक वर्ष २०२५-२६ च्या तिसऱ्या तिमाहीचे निकाल आज, १२ जानेवारी २०२६ रोजी जाहीर होतील. बोर्ड मीटिंगमध्ये तिसऱ्या अंतरिम लाभांश (Interim Dividend) वर शिक्कामोर्तब होण्याची शक्यता आहे, ज्याची रेकॉर्ड डेट १७ जानेवारी २०२६ निश्चित केली आहे.
तात्कालिक स्थिती : शेअरमध्ये सध्या २८६६ रुपये किंमतीवर महत्त्वाचा सपोर्ट आणि ३३२८ रुपये किंमतीवर अडथळा (Resistance) आहे.
पुढील आठवड्याचा विचार करता निफ्टीची दिशा आणि गती मंदीची असून जोपर्यंत निफ्टी २६२००या पातळीच्या खाली आहे तोपर्यंत ही मंदी कायम राहील.
(सूचना: लेखकाची तसेच त्यांच्या जवळच्या नातेवाईकांची लेखात सुचवित असलेल्या कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये कोणतीही गुंतवणूक नाही किंवा सुचविलेल्या कंपन्यांशी लेखकाचा कुठलाही संबंध नसून कंपनीकडून कोणतेही मानधन किंवा भेटवस्तू घेतलेली नाही)