पुणे : महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळाने (MSBSHSE) १० वीच्या विद्यार्थ्यांसाठी एक महत्त्वपूर्ण आणि प्रशासकीय सुधारणा करणारा निर्णय घेतला आहे. फेब्रुवारी-मार्च २०२६ पासून होणाऱ्या बोर्डाच्या परीक्षांना बसणाऱ्या विद्यार्थ्यांना आता गुणपत्रिका आणि उत्तीर्ण प्रमाणपत्र यांसाठी दोन वेगळे कागदपत्रे सांभाळावी लागणार नाहीत. मंडळाने हे दोन्ही दस्तऐवज एकत्रित करण्याचा ऐतिहासिक निर्णय घेतला असून, आता विद्यार्थ्यांना एकच 'कॉम्बो' दस्तऐवज दिले जाणार आहे. या निर्णयामुळे विद्यार्थ्यांची कागदपत्रांची जुळवाजुळव करण्याची धावपळ थांबणार असून, पुढील प्रवेश प्रक्रियेतही मोठी सुलभता येणार आहे. शैक्षणिक कागदपत्रांचे ओझे कमी करण्याच्या दिशेने बोर्डाने उचललेले हे एक स्वागतार्ह पाऊल मानले जात आहे.
बोर्डाचा मोठा बदल
फोटो आता बदलता येणार!
दहावी-बारावीच्या विद्यार्थ्यांच्या ओळखपत्रात (Hall Ticket) कोणतीही चूक राहू नये, यासाठी राज्य शिक्षण मंडळाने कडक पावले उचलली आहेत. बोर्डाच्या रेकॉर्डवर किंवा हॉल तिकीटावर विद्यार्थ्याचा फोटो अस्पष्ट असल्यास, तो त्वरित बदलण्याची मुभा देण्यात आली आहे. मुख्याध्यापकांना त्यांच्या स्तरावर हे फोटो बदलून ते साक्षांकित (Attested) करण्याचे अधिकार देण्यात आले आहेत. विद्यार्थ्यांचे नाव आणि फोटोंची पडताळणी करण्याचे काम सध्या 'मिशन मोड' वर सुरू असून, मुख्याध्यापकांनी ही प्रक्रिया तातडीने पूर्ण करावी, असे निर्देश बोर्डाने दिले आहेत. परीक्षेच्या वेळी विद्यार्थ्यांची ओळख पटवताना कोणताही अडथळा येऊ नये, हा यामागचा मुख्य उद्देश आहे.
बोर्ड सचिवांचे विद्यार्थ्यांना महत्त्वाचे आवाहन
दहावी-बारावीच्या परीक्षेला बसणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी आपले हॉल तिकीट (प्रवेशपत्र) अत्यंत बारकाईने तपासावे, असे आवाहन राज्य मंडळाचे सचिव दीपक माळी यांनी केले आहे. अंतिम प्रमाणपत्रावर कोणत्याही चुका येऊ नयेत, यासाठी विद्यार्थ्यांनी आत्ताच सतर्क राहणे गरजेचे असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. हॉल तिकीटावरील नावाचे स्पेलिंग, स्वतःचे नाव, वडिलांचे नाव किंवा फोटो यामध्ये काहीही त्रुटी आढळल्यास, विद्यार्थ्यांनी घाबरून न जाता तातडीने आपल्या शाळेच्या मुख्याध्यापकांशी संपर्क साधावा. मुख्याध्यापकांच्या माध्यमातून या चुका वेळेत दुरुस्त करून घेता येतील. एकदा का निकाल जाहीर झाला की दुरुस्तीची प्रक्रिया कठीण होते, त्यामुळे विद्यार्थ्यांनी ही पडताळणी 'लास्ट मिनिट' पर्यंत न थांबवता आत्ताच पूर्ण करावी, असे निर्देश देण्यात आले आहेत.प्रवेश आणि नोकरीची प्रक्रिया होणार जलद
बोर्डाच्या गुणपत्रिका आणि उत्तीर्ण प्रमाणपत्र एकत्र करण्याच्या निर्णयामुळे केवळ विद्यार्थ्यांचा ताण कमी झाला नसून, भविष्यातील प्रशासकीय प्रक्रियेला मोठी गती मिळणार आहे. दोन स्वतंत्र कागदपत्रे सांभाळण्याऐवजी आता एकाच दस्तऐवजात सर्व माहिती उपलब्ध होणार असल्याने पडताळणीची (Verification) प्रक्रिया अधिक सोपी होणार आहे. उच्च शिक्षणासाठी प्रवेश घेताना किंवा नोकरीच्या अर्जावेळी अनेकदा दोन वेगवेगळ्या प्रमाणपत्रांची तपासणी करावी लागत असे. मात्र, आता 'सिंगल डॉक्युमेंट' धोरणामुळे ही पडताळणी अत्यंत वेगाने पूर्ण होईल. यामुळे विद्यार्थ्यांचा वेळ वाचणार असून कागदपत्रे गहाळ होण्याची भीतीही उरणार नाही. डिजीटल युगाशी सुसंगत असा हा बदल शिक्षण क्षेत्रासाठी अत्यंत फायदेशीर ठरणार आहे.
